Το 1980, μια κωμική τριπλέτα αποτελούμενη από τους David Zucker, Jim Abrahams και Jerry Zucker θα έγραφε και θα σκηνοθετούσε μια τεράστια εμπορική επιτυχία και ταυτόχρονα μια από τις καλύτερες κινηματογραφικές κωμωδίες όλων των εποχών, το παλαβό και ημίτρελο Airplane. Με τον τρόπο αυτό, θα εκκινούσε μια δεκαετία κοινής πορείας, η οποία θα είχε σαν αποτέλεσμα μερικές ακόμα εξαιρετικές κωμωδίες, στην τελευταία ίσως πραγματικά λαμπρή περίοδο της αμερικανικής κωμωδίας.
Στο μεταξύ, όμως, οι ΖΑΖ, όπως έμειναν γνωστοί οι τρεις φίλοι και συν-δημιουργοί, ήθελαν να υλοποιήσουν το όραμά τους για μια κωμωδία που θα σατίριζε τα κλισέ του φιλμ – νουάρ. Μην καταφέρνοντας να βρουν παραγωγό πρόθυμο να ενστερνιστεί το εγχείρημα, οι Zucker – Abrahams – Zucker δέχτηκαν την πρόταση ενός τηλεοπτικού παραγωγού να μετατρέψουν την ιδέα τους σε τηλεοπτική σειρά. Το Police Squad προβλήθηκε το 1982 και ολοκληρώθηκε μέσα σε μόλις έξι επεισόδια, καθώς η απήχηση υπήρξε περιορισμένη και το κανάλι διέκοψε άδοξα τη σειρά.
Οι ΖΑΖ, εντούτοις, δεν το έβαλαν κάτω. Αφού κατάφεραν να σημειώσουν ακόμη μία κολοσσιαία επιτυχία στο box-office με την ταινία τους Top Secret (1984), επανέφεραν την ιδέα της σειράς, πείθοντας τη φορά αυτή στούντιο να τους χρηματοδοτήσουν και επαναφέροντας τον πρωταγωνιστή της σειράς, Leslie Nielsen, η καριέρα του οποίου θα άλλαζε ύστερα από την κινηματογραφική ενσάρκωση του Frank Drebin. Ο ηθοποιός χαρακτήρων με τρεις δεκαετίες καριέρας ήδη στην πλάτη του θα εξελισσόταν σε έναν από τους πιο δημοφιλείς κωμικούς της εποχής, χάρη στο deadpan χιούμορ του, την απολαυστική κινησιολογία του, την άψογη ερμηνεία του στις τρεις πρώτες ταινίες της σειράς.
Με αφορμή το ολοκαίνουργιο, τέταρτο κατά σειρά φιλμ του franchise, βάζουμε όλα τα Naked Gun σε σειρά. Χρονολογική. Όχι, αξιολογική. Όχι, χρονολογική. Ας μην μπλέκουμε. Η χρονολογική και η αξιολογική τους σειρά ταυτίζονται, τουλάχιστον για αυτόν το θεατή. Όλες τους είναι καλές ταινίες, συμπεριλαμβανομένης της τελευταίας.
The Naked Gun: From the Files of the Police Squad!, David Zucker (1988)
Ο υπαστυνόμος Frank Drebin αναλαμβάνει να επιλύσει μια υπόθεση εγκλήματος ενώ ένας μεγιστάνας της τεχνολογίας προσπαθεί να βρει τρόπο να δολοφονήσει τη βασίλισσα της Αγγλίας, η οποία βρίσκεται στις Ηνωμένες Πολιτείες για επίσκεψη. Από τη σκηνή που προηγείται των τίτλων αρχής, και στην οποία ο Drebin, εντελώς out of context, εισβάλλει σε ένα γραφείο όπου συνεδριάζουν ο Gorbachev, ο Kadafi, ο Arafat, ο Αγιατολάχ του Ιράν και τους δέρνει όλους, καταλαβαίνεις ότι βρίσκεσαι σε καλά χέρια. Η πρώτη ταινία της σειράς σατιρίζει τα κλισέ του σινεμά δράσης της εποχής, αλλά και του κλασικού φιλμ – νουάρ, είναι ασταμάτητα ευρηματική σε βαθμό επικίνδυνο για το στομάχι, βρίσκει τρόπους να γεμίσει κάθε σκηνή με γκαγκ, σωματικά και λεκτικά. Ο σκηνοθέτης David Zucker εκμεταλλεύεται το μήκος, το πλάτος και το βάθος του κάδρου για να στήσει καλαμπούρια, ο Leslie Nielsen επιδίδεται σε ξεκαρδιστικές σαχλαμάρες σε κάθε σχεδόν πλάνο όπου εμφανίζεται, η Priscilla Presley συστήνει μια αντισυμβατική μοιραία γυναίκα και ο Ricardo Montalban υποδύεται το πρότυπο «κακού» στο οποίο θα πατούσαν όλοι οι μετέπειτα αντίστοιχοι χαρακτήρες του franchise. Από τις καλύτερες κωμωδίες που έχουν γίνει ποτέ, το From the Files of Police Squad είναι απίστευτα rewatchable και διαολεμένα αστείο.
The Naked Gun 2 ½ : The Smell of Fear, David Zucker (1991)
Ο Frank Drebin αναλαμβάνει την εξόντωση ενός ακόμα μεγιστάνα που θέλει να καταστρέψει την ανθρωπότητα και στο ενδιάμεσο απειλεί να την… καταστρέψει μόνος του με τις γκάφες του. Αναμενόμενο σίκουελ μετά την κολοσσιαία επιτυχία της πρώτης ταινίας, ο David Zucker αναλαμβάνει και πάλι τη σκηνοθεσία ενώ ο αδελφός του κι ο Abrahams επιστρέφουν σε ρόλο παραγωγών, τα αστεία προφανώς είναι λιγότερο ευρηματικά, και πάλι όμως το αποτέλεσμα υπερέχει κατά πολύ της μέσης σύγχρονης κωμωδίας. Ο Nielsen είναι καλύτερος από ποτέ και όταν ο Zucker έχει έμπνευση σκαρώνει ξανά μερικά από τα πιο ευφάνταστα οπτικά γκαγκ που έχουμε δει. Φεστιβάλ γέλιου και καλοπέρασης, 85 λεπτάκια (όσα ακριβώς η πρώτη και η τέταρτη ταινία, η τρίτη στα 83), πελώριες εισπράξεις και πάλι, η κριτική άρχισε να τσινάει, αλλά αυτά τα πράγματα δεν είναι για τους κριτικούς.
The Naked Gun 33 1/3: The Final Insult, Peter Segal (1994)
Τρίτωσε το καλό με την τελευταία ταινία της αρχικής τριλογίας, η οποία είναι μεν η πιο αδύναμη ως τότε, και πάλι όμως αποτελεί κωμικό θησαυρό. Ο Peter Segal, ο οποίος αναλαμβάνει τη σκηνοθεσία, επαναλαμβάνει ιδέες από τις δύο πρώτες ταινίες, έχει όμως και δικές του, η μικρή διάρκεια είναι πολύτιμη, η πλοκή έχει και ενδοκινηματογραφικό ενδιαφέρον καθώς η σεκάνς της κλιμάκωσης διαδραματίζεται στην τελετή απονομής των βραβείων Όσκαρ με δεκάδες σινεφίλ αναφορές – ο σινεφίλ θεατής θα πρέπει να σκανάρει το κάδρο για να τις βρει όλες – και βέβαια το cast είναι για άλλη μια φορά σε φόρμα. Όμως η κωμωδία σύντομα θα άλλαζε, οι «προσβολές» δε θα επιτρέπονταν πια στο σινεμά και ταινίες όπως τα Naked Gun δε θα είχαν πια θέση στο κινηματογραφικό στερέωμα. Ή τουλάχιστον έτσι νομίζαμε.
The Naked Gun, Akiva Schaffer (2025)
Ο Frank Drebin Jr του Liam Neeson είναι αυτή τη φορά ο πρωταγωνιστής μας, ο γιος δηλαδή του ήρωα των τριών πρώτων ταινιών. Όταν ανακοινώθηκε το εγχείρημα, ο γράφων απελπίστηκε με την μπούρδα που ήδη έβλεπε να έρχεται προς το μέρος του. Ευτυχώς, το φιλμ του Akiva Schaffer τον διέψευσε, αποδεικνύοντάς του πως στην εποχή της πολιτικής ορθότητας, της αφύπνισης που μας βυθίζει σε λήθαργο και του δικαιωματισμού, οι προσβολές είναι (ευτυχώς) ακόμα αστείες, η σωματική κωμωδία κάθε άλλο παρά νεκρή, το καλό χιούμορ αναγκαίο στις ζωές μας και στις κινηματογραφικές μας αποδράσεις, ο Liam Neeson ικανός (και) στην κωμωδία, και μάλιστα στην τόσο ιδιαίτερη σωματική και εκφραστική κωμωδία που απαιτεί ο ρόλος του. Ο Schaffer συνεχίζει την παράδοση των ZAZ και συνθέτει οπτικά γκαγκ που αξιοποιούν το βάθος πεδίου, εντάσσει στην πλοκή πινελιές σουρεαλισμού και κερνάει κυριολεκτικά… σκατά σε όσους περιμένουν φτηνό fan service μέσω της επιστροφής παλιών χαρακτήρων. Φυσικά, αν όλα αυτά μιλάνε στο σύγχρονο κοινό θα το δείξουν τα εισιτήρια, ό,τι και να λέμε εμείς αν η ταινία δεν «πουλήσει» θα ξαναδούμε κωμωδία στο σινεμά σε καμιά δεκαετία βάσει των πιο αισιόδοξων υπολογισμών, κάτι μας λέει όμως πως το έργο θα δουλέψει. Να του δώσετε μια ευκαιρία και οι πιο επιφυλακτικοί, να προσβληθείτε, να προσβληθείτε και για λογαριασμό των μειονοτήτων μερικοί – ειδικά όσοι πληρώνεστε για να το κάνετε – να επιβεβαιώσετε το λευκό σας προνόμιο και να στηρίξετε και την ταινία ώστε να σας προσβάλει το σινεμά ακόμα περισσότερο στο μέλλον.
